Koyun ve Keçi İlanlarında Kontrol Edilecek Bilgiler
Koyun ve keçilerde büyükbaştan farklı bir belge düzeni vardır: hayvan pasaportu yerine her işletme değişikliğinde nakil belgesi düzenlenir ve alıcı bu belgeyi en az 3 yıl saklar. Bu rehber, ilan üzerinden küçükbaş alırken kimlik, nakil belgesi ve kayıt teyidi adımlarını sırasıyla özetler.
Kimlik: Kulak Küpesi ve Bilek Künyesi
Koyun ve Keçi Türü Hayvanların Tanımlanması, Tescili ve İzlenmesi Yönetmeliği'ne göre koyun ve keçiler, doğumdan itibaren 1 yıl içinde (işletmeden daha önce ayrılacaksa ayrılmadan önce) kimliklendirilir. Kural olarak her iki kulakta aynı koda sahip kulak küpesi kullanılır; hayvanın kulakları küpelemeye uygun değilse ön sağ bacakta bilek künyesi ile kimliklendirme yapılır.
- Hayvanın her iki kulağında aynı kodu taşıyan küpe var mı ve okunabilir durumda mı?
- Kulak küpesi yoksa geçerli bir gerekçe var mı ve ön sağ bacakta bilek künyesi takılı mı?
- Küpe veya künye üzerindeki kodu not ettiniz mi? Bu kodu nakil belgesiyle karşılaştıracaksınız.
Pasaport Yok, Nakil Belgesi Var
Küçükbaş hayvanlarda büyükbaştaki gibi hayvan pasaportu düzenlenmez. Bunun yerine, her işletme değişikliğinde nakil belgesi düzenlenir ve bu belge hayvanlara eşlik eder. Satın aldığınızda nakil belgesi size teslim edilir ve belgeyi en az 3 yıl süreyle saklamanız gerekir.
- Satıcı, bu satış için düzenlenmiş nakil belgesini teslimde vermeye hazır mı?
- Nakil belgesindeki kimlik kodları, hayvanların küpe veya künye kodlarıyla eşleşiyor mu?
- Belge üzerindeki tarih, işletme ve hayvan sayısı bilgileri doğru mu?
- Belgeyi teslim aldıktan sonra en az 3 yıl saklayabileceğiniz güvenli bir yeriniz var mı?
İller Arası Nakilde Veteriner Sağlık Raporu
Hayvan başka bir ilden geliyorsa nakil belgesine ek bir belge devreye girer: iller arası nakillerde nakil belgesi kontrol edilir ve Veteriner Sağlık Raporu (VSR) düzenlenir. İl içi nakillerde ise nakil belgesinin hayvanlara eşlik etmesi yeterlidir.
- Hayvan başka ilden mi geliyor? Öyleyse düzenlenmiş bir Veteriner Sağlık Raporu var mı?
- VSR'nin tarihi teslim günüyle uyumlu mu? Raporun geçerlilik süresi çok kısadır; eski tarihli raporu kabul etmeyin.
- Belge düzenleme sorumluluğu ve masrafı kime ait? Satıcıyla önceden netleştirin.
Kayıt Teyidi: TÜRKVET ve KKKS Tek Sistemde
Koyun ve keçi kayıtları eskiden ayrı bir sistemde (KKKS) izlenirken, Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü'nün duyurusuyla hayvan kayıt sistemleri TÜRKVET ve KKKS tek bir sistemde birleştirildi. Alıcı olarak hayvanın kaydını, küpe veya künye koduyla il/ilçe tarım ve orman müdürlüğünden teyit ettirebilirsiniz.
- Teyit için il/ilçe tarım ve orman müdürlüğüne kimlik kodunu paylaşmanız yeterlidir.
- Satıcı kaydın varlığından emin ancak teyide yanaşmıyorsa bunu risk işareti sayın.
- Sağlık ve belge süreçleriyle ilgili tüm sorularınız için de ilk başvuru noktanız il/ilçe tarım ve orman müdürlüğüdür.
Satın Almadan Önce Son Kontrol
Teslim günü gelmeden belge planını yazılı netleştirin: kimlik kontrolü, nakil belgesi ve gerekiyorsa Veteriner Sağlık Raporu. Büyükbaş hayvanlarda pasaportlu farklı bir düzen geçerlidir; inek veya düve alıyorsanız büyükbaş kimlik ve nakil rehberimizi, kümes hayvanı alıyorsanız kümes hayvanı ilanı rehberimizi inceleyin. Küçükbaş ilanlarına göz atmak için küçükbaş hayvan ilanları kategorisini kullanabilirsiniz.
- Her iki kulakta aynı kodlu küpe (veya ön sağ bacakta bilek künyesi) görüldü mü?
- Bu satış için düzenlenen nakil belgesi teslim alındı mı ve kodlar eşleşti mi?
- İller arası nakilde Veteriner Sağlık Raporu hazır mı?
- Küpe numarası verilerek hayvanın TÜRKVET kaydı bağlı olunan il/ilçe tarım ve orman müdürlüğünden doğrulandı mı?
- Nakil belgesini en az 3 yıl saklayacağınızı biliyor musunuz?
Kaynaklar
- Koyun ve Keçi Türü Hayvanların Tanımlanması, Tescili ve İzlenmesi Yönetmeliği (RG 2/12/2011, Sayı 28130) — T.C. Resmî Gazete (erişim: 15 Temmuz 2026)
- Hayvan Kayıt Sistemleri (TÜRKVET ve KKKS) Tek Bir Sistemde Birleştirildi — T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü (erişim: 15 Temmuz 2026)
- Yurt İçinde Canlı Hayvan ve Hayvansal Ürünlerin Nakilleri Hakkında Yönetmelik (RG 17/12/2011, Sayı 28145) — T.C. Resmî Gazete (erişim: 15 Temmuz 2026)
- Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu (Kanun No: 5996, güncel birleştirilmiş metin) — T.C. Mevzuat Bilgi Sistemi (erişim: 15 Temmuz 2026)